Rozmiar tekstu: AA

Skontaktuj się: 14 678-46-78 lub napisz na e-email: ug@lisiagora.pl

Kultura i zabytki

Kościół w Starych Żukowicach
p.w. Matki Boskiej Częstochowskiej
Od 18 kwietnia 1974 roku instytucjonalnym ogniwem upowszechniania kultury w gminie jest Gminny Ośrodek Kultury, powołany na mocy uchwały Gminnej Rady Narodowej. Data ta nie oznacza jednak początków wdrożenia zorganizowanych form życia kulturalnego. Sięgają one lat pięćdziesiątych, kiedy to z inicjatywy mieszkanki wsi Śmigno, Janiny Szatko – poetki ludowej, powstał zespół obrzędowy „Śmignianie” od samego początku zespół pracował nad kultywowaniem obrzędowości swojego regionu. Występy cieszyły się powodzeniem wśród widowni, bawiły humorem, uszczypliwą śpiewką. Zespół brał udział w wielu przeglądach powiatowych i wojewódzkich. Większość artystycznego dorobku jest pióra założycielki. I tak dla przykładu, wystawiona sztuka pt. „Wyskubek” przedstawiał obrzęd skubania pierza, wywodzący się właśnie wsi podtarnowskich. „Wyskubek” był prezentowany w konkursie pod nazwą: „Ludowe zwyczaje i obrzędy” związane z pracą, w styczniu 1980 roku w Rzeszowie. W 1979 roku powstała kapela – Muzykująca Rodzina Wenców z Lisiej Góry. Po raz pierwszy kapela wzięła udział w Ogólnopolskim Przeglądzie Rodzin Muzykujących we Wrocławiu. Przez kolejne 8 lat Wencowie spotykali się z rodzinami muzykującymi z całego kraju. W tamtych czasach znana była również kapela folklorystyczna „Lisiogórzanie”. W okresie oktawy Bożego Narodzenia kultywowano tradycje kolędnicze. Grypa kolędnicza „Herody” chodziła po domach, a także brała udział w licznych przeglądach np. na przeglądzie regionalnym w Jaworzynie zajęła II miejsce. Rozkwit życia kulturalnego w gminie ściśle wiąże się z oddaniem do uzydku Domu Ludowego w Śmignie, 28 grudnia 1965 roku. Również Kluby Rolnika w Lisiej Górze, Pawęzowie, Starych Żukowicach, oraz „Ruchu” w Łukowej, Śmignie i w Zaczarniu cieszyły się uznaniem społeczności lokalnej. W pracy ówczesnego G.O.K.- u starano się podtrzymać tradycje lokalne, jak również uroczyście obchodzić cykliczne zjawiska w życiu społecznym. Wiele uwagi poświecono „Złotym Jubileuszom Małżeńskim”, pożegnaniom poborowych odchodzących do wojska, wigiliom dla samotnych i Międzynarodowemu Dniu Kobiet. Środowisko wiejskie starano się integrować poprzez Turnieje Wsi o Puchar Naczelnika Gminy, jak również Dożynki Gminne.

Kultura – przełomu i dziś

Budynek GOK-u w Śmignie mimo
skromnego wyglądu ma się czym poszczycić

Okres wielkich przeobrażeń ustrojowych przyniósł wiele strat kulturze. Zlikwidowano wszystkie kluby „Rolnika” i „Ruch”. Próba komercjalizacji kultury zakończyła się niepowodzeniem. Pracownicy GOK zmuszeni byli pójść na urlopy bezpłatne z powodu braku środków na płace. Notabene stanowili w gminie jedyna garstkę osób, które skazane były na takie rozwiązanie. Rok 1993 przyniósł poprawę sytuacji kultury. Ówczesna Rada Gminy uznała potrzebę istnienie takiej instytucji. Mimo wielu trudności rozwinął się amatorski ruch artystyczny. Wiele sławy przysporzyły takie zespoły jak: Dziecięcy Zespół Taneczny „Kik”, Dziecięcy Zespół Taneczny „Afro” i zespół instrumentalno – wokalny „West Saillors” grający i śpiewający piosenke morską i żeglarską czyli popularne szanty. Wprowadzono wiele form działalności merytorycznej kładąc nacisk na edukację kulturalną dzieci i młodzieży. W ramach tego kierunku nawiązano współpracę ze Szkołami Podstawowymi i przedszkolami gminnymi a ostatnio gimnazjami w rezultacie której co roku organizowane są takie imprezy jak: Przegląd Kolęd i Pastorałek Polskich na szczeblu Szkół Podstawowych, Gimnazjalnych i Przedszkoli, Przegląd Grup Jasełkowych- szkolnych, przedszkolnych, gimnazjalnych i osób dorosłych. Turniej recytatorski Poezji Dziecięcej im. J. Brzechwy, Turniej Szkół /14 dyscyplin/, konkurs śpiewaczy w technice playback „Rozśpiewane dzieci” itp. W centrum działalności ośrodka pojawiła się dbałość o tradycje. W ramach tego kierunku odbywa się co roku Gminny Konkurs Palm Wielkanocnych /100-130 prac/, Gminny Konkurs na Pisanki i Plastykę Obrzędową, Święto Ludowe, Dożynki Gminne itp. Każdego roku tradycje z lat pięćdziesiątych kultywuje grupa kolędnicza „Śmignianie” działająca nieprzerwanie od grudnia 1991 roku. Grupa ta z powodzeniem promuje gminę, poprzez udział w licznych imprezach ponad lokalnych. Dla przykładu „Śmignianie” w latach 1994-2001 nie oddali pierwszego miejsca w Wojewódzkim, a od 2000 r. w Małopolskim Przeglądzie Grup Kolędniczych „O Lipnicką Gwiazdę” w Lipnicy Murowanej. Obecnie grupa posiada w kolekcji 5 Lipnickich Gwiazd. Największym osiągnięciem grupy było dwukrotne zajęcie I miejsca w Ogólnopolskim Przeglądzie Grup Kolędniczych /rok 1994 i 1996/ w obu przypadkach główne trofeum stanowiła „złota spinka góralska”. Ponadto kolędnicy dwukrotnie sięgnęli po „srebną spinkę góralską” zdobywając II miejsce w ramach XXVI i XXIX Karnawału Góralskiego. W roku 2000 grupa otrzymała wyróżnienie specjalne podczas XVIII Karnawału. Fenomenem jest to, że kolędnicy ze Śmigna od 1994 roku nieprzerwanie reprezentują swój kunszt aktorski na deskach Bukowińskiego Centrum Kultury. W latach 1995,1997,1999 grupa prezentowała lokalne tradycje kolędnicze poza konkursem jako laureat wspomnianych nagród z lat poprzednich. Po raz pierwszy w historii gminy pamięć o ofiarach stalinizmu uczczono 20 grudnia 1991 roku konkursem na opowiadanie pt. ” Moje przeżycia związane z okresem Stalinowskim”, a kilka lat póĄniej 14 maja 1995 uroczyście uczczono 55 rocznicę Rocznicę Zbrodni Katyńskiej. Kolejnym rocznicom odzyskania niepodległości dodaje rangi Zlot Weteranów gminy Lisia Góra. Jak sama nazwa wskazuje od 11 lat dochodzi do spotkań ludzi zbrojnego czynu, którzy walczyli o niepodległy byt Państwa Polskiego. W okresie lata gminna instytucja kultury organizuje szereg imprez rekreacyjno – sportowych. Gminę wyróżnia fakt istnienia na jej terenie 5 klubów piłkarskich:

  • Wiejski Klub Sportowy „Zorza” Zaczarnie,
  • Klub Sportowy „Orzeł” w Lisiej Górze,
  • Klub Sportowy „Łukovia” w Łukowej,
  • Klub Sportowy „Nowa Jastrząbka”,
  • Klub Sportowy „U.S Śmigno”.

Do tradycji należy już rozgrywanie co roku turniejów piłkarskich:

  • „O Puchar Wójta Gminy” – w Łukowej,
  • „O Memoriał Stanisława Flisa” – w Zaczarniu,
  • „O Memoriał Józefa i Jana Kaliszów” – w Nowej Jastrząbce,
  • „O Memoriał Józefa Stochmala” – w Lisiej Górze.

Ponadto mieszkańcy mogą próbować sił każdego roku w biegach masowych i wyścigach rowerowych. Dodatkową atrakcją są wzmagania siłowe o miano „Herkulesa Gminy”. Przez wiele lat najsilniejszym mężczyzną w gminie czyli ” Herkulesem” był mieszkaniec Nowej Jastrząbki – Andrzej Jaworski. Od grudnia 1990 roku gmina posiada własny organ prasowy „Głos Lisiej Góry”. Pismo przechodziło różne koleje losu. W trudnym okresie zaistniała nawet groĄba jego likwidacji. W minionej dekadzie miało miejsce kilka przerw 1-3 miesięcznych w wydawaniu. Na początku funkcjonowało jako miesięcznik, a ostatnio jako dwumiesięcznik w związku ze zmiana techniki druku i wprowadzeniem kolorowej okładki. Organem założycielskim jest Rada Gminy, a wydawcą Gminny Ośrodek Kultury. Redaktorem naczelnym od samego początku jest Edward Kędzierski – obecny dyrektor Gminnego Ośrodka Kultury.

  • Od pięciu lat władze samorządowe gminy świadczą pomoc na rzecz Stowarzyszenia Polaków Litewskich im. św. Zyty w Wilnie. Nawiązanie kontaktów z władzami stowarzyszenia nastąpiło z inicjatywy księży – zakonników z Włoch, sprawujących służbę duszpasterską w parafii Brzozówka. Największy udział w nawiązaniu kontaktów z władzami posiada niewątpliwie O. Venturino, który niósł pomoc naszym wileńskim rodakom już od 1996 roku. Począwszy od lata 1997 roku nieprzerwanie przez okres 5-ciu lat Zarząd Gminy organizował dwutygodniowy wypoczynek wakacyjny dla 40-45 osobowej grupy dzieci z ubogich rodzin Polaków Litewskich. W każdym przypadku roboczymi organizatorami byli: Przedszkole Gminne w Łukowej oraz Gminny Ośrodek Kultury Lisia Góra z/s w Śmignie. Podstawowym celem obu stron było nawiązanie nici przyjaĄni pomiędzy dziećmi naszymi i litewskimi. W związku z tym nasi mali goście trafiali do rodzin polskich na terenie gminy i sąsiednich miejscowości. W tym miasta Tarnowa i Dąbrowy Tarnowskiej. W tym okresie były również przypadki, że dzieci znajdowały dom i dobre serca w Krakowie, Nowym Sączu, Brzesku, Debicy, Krynicy i w wielu innych miejscowościach. Z jednym z punktów programu był wyjazd do miejsc atrakcyjnych pod względem turystyczno-krajoznawczym. Dzięki ofiarności firm i osób prywatnych, Towarzystwo kilkakrotnie otrzymało pomoc materialną. W zdecydowanej większości przypadków polskie rodziny nie szczędziły podopiecznym serc i dóbr materialnych, co było szczególnie widoczne w dniu wyjazdu. Długie pożegnania, łzy wzruszenia i kłopoty z załadunkiem autokaru – to stały epizod ostatniej godziny pobytu. Mając na uwadze wykluczenie pustych przejazdów, a w szczególności możliwość dotarcia do chlubnych reliktów polskiej historii, w 1999 roku dzieci z terenu gminy przez dwa tygodnie przebywały na terenie Wilna i Trok – byłej stolicy Litwy. Plan Zarządu Gminy na 2002 rok w jednym z punktów przewiduje zaproszenie 40 osobowej grupy dzieci Polaków litewskich na wypoczynek wakacyjny uzależniając go jednak od wyjazdu naszych dzieci do Wilna i okolic.

Zabytki

Miejsca pamięci

Copyrights © 2017 Urząd Gminy Lisia Góra. Wszelkie prawa zastrzeżone
Top